Actueel - programma voorjaar 2019


Datum:
Zondag 20 januari 2019
Plaats:
Kasteel Hernen
Tijdstip:
14.00 - 17.00
Spreker:
Prof.dr Faustina Doufikar-Aerts
Onderwerp:
Tussen Kunst en Kitsch in “Arabistan”

In de afgelopen veertien eeuwen hebben zich in het Islamitisch cultuurgebied zeer uiteenlopende kunstvormen ontwikkeld met verschillende kenmerken en stijlen. Het is een avontuur om te ontdekken wat het Islamitische cultuurgebied heeft voortgebracht aan kunstwerken op het gebied van vormgeving en decoratie, architectuur, kalligrafie, miniaturen en tapijtkunst. Met de presentatie wordt een wereld tot leven geroepen, die zich globaal uitstrekt van de noordelijke delen van Afrika, via het Midden-Oosten en Centraal Azië tot aan China en Zuidoost Azië. In vroegere eeuwen behoorden ook Andalusië en Sicilië tot de gebieden waar de Islamitische kunst tot bloei kwam. Ook de achtergrond van de kunstuitingen zal uitgebreid worden belicht.

Faustina Doufikar-Aerts is hoogleraar Arabisch en Islamstudies aan de VU Amsterdam. Het zwaartepunt van haar onderzoek ligt in de cultuurgeschiedenis van de Islamitische wereld en de transformatie van literaire thema’s uit de klassieke, Hellenistische en Byzantijnse wereld in de context van het Islamitische cultuurgebied. Zij is de auteur van Alexander Magnus Arabicus, een standaardwerk over Alexander de Grote in de Arabische literatuur en volkstraditie.



Datum:
zondag 17 februari 2019
Plaats:
Kasteel Hernen
Tijdstip:
14.00-17.00 uur
Spreker:
dr. Gertrud van Loon
Onderwerp:
“Dayr Anba Hadra” - een klooster op de westoever bij Aswan

Tegenover het eiland Elephantine ligt op de westoever van de Nijl een groot verlaten kloostercomplex. Dit klooster, ook bekend als het Simeonsklooster, is gewijd aan Anba Hadra, een vierde-eeuwse kluizenaar die de eerste bisschop van Aswan werd. Volgens de overlevering heeft hij gewoond in een kleine steengroeve die nu verbonden is met de kloosterkerk. Het is een van de best bewaarde kloosters van Egypte. Het grote complex is helemaal ommuurd. Binnen de muren bevinden zich een kerk, gastenverblijven en werkplaatsen. Het complex wordt gedomineerd door de grote ‘kasr’, een soort woontoren met cellen, een refter en keukens. In verschillende gebouwen zijn wandschilderingen bewaard gebleven maar de meeste schilderingen bevinden zich nu nog in de kerk en vooral in de zogenaamde ‘grot van Anba Hadra’. Waarschijnlijk is het klooster in de 12e-13e eeuw verlaten. De eerste beschrijvingen van Europese bezoekers die het klooster van Anba Hadra hebben bezocht, dateren uit de 18e eeuw.

Ondanks dat de indrukwekkende ruïne vanaf de Nijl te zien is, zijn er relatief weinig beschrijvingen overgeleverd. De vroege reizigers die Aswan bezochten, hadden vaak meer aandacht voor de tempels op Philae of waren op doorreis naar Nubië. Wie was Anba Hadra? Hoe was dit klooster ingedeeld en hoe heeft het gefunctioneerd? Wat vertellen de wandschilderingen over de geschiedenis? Naast de fysieke overblijfselen is de oude documentatie (plattegronden, tekeningen, foto’s en beschrijvingen) een belangrijke bron van onderzoek. Veel is ondertussen verdwenen. Dayr Anba Hadra wordt nu gedocumenteerd (architectuur, inscripties, wandschilderingen) en bestudeerd door een team van het Duitse Archeologische Instituut in Cairo (DAI) en de Freie Universität Berlin. Binnen dit project werk ik aan de wandschilderingen en de geschiedenis van de ‘herontdekking’ van het klooster door Europese en Amerikaanse reizigers en geleerden.

Gertrud van Loon is verbonden aan de Katholieke Universiteit Leuven en werkt aan diverse internationale projecten.


Datum:
zondag 17 maart 2019
Plaats:
Kasteel Hernen
Tijdstip:
14.00-17.00 uur
Spreker:
drs. Larisa Shcherbenok
Onderwerp:
De Russische volkskunst en de plaats van de icoon in deze kunst

Parallel aan elkaar ontwikkelden zich in Rusland twee culturen, de op de westerse geënte cultuur en de eigen, nationale volkscultuur. Ver weg van de hoofdstad, in de eindeloze velden en bossen van Rusland, hielden de mensen vast aan oude gewoontes. Ze bleven eenvoudig, oprecht, gastvrij en barmhartig. Ze volgden op hun eigen wijze de kerkelijke tradities, gaven van generatie op generatie hun volksverhalen door, koesterden de oude liederen en traditionele dansen en lieten hun doen en laten bepalen door duizenden bijgelovigheden. Gedwongen door de lange en vaak ijskoude winters, zochten vooral de plattelandsbewoners naar zinvolle bezigheden binnenshuis. Deze vonden zij vaak in kunstnijverheid, het met fantasie, humor en grote artisticiteit verfraaien en decoreren van allerlei gewone gebruiksvoorwerpen. De verscheidenheid en de schoonheid van de Russische volkskunstobjecten logenstraffen de wijdverbreide mythe over de sombere en gedeprimeerde ziel van de Russische boeren. Hun kunst laat een vrolijke kijk op het leven zien.

Larisa Shcherbenok is docent aan de Seniorenacademie Noord-Nederland. Ze is specialist op het gebied van architectuur en de Russische cultuurgeschiedenis. Met het doel, Nederlanders het ware Rusland te laten ontdekken, verzorgt zij vele cursussen over en reizen naar haar geboorteland.


Datum:
zaterdag 13 april 2019
Plaats:
Heilig Landstichting nabij Nijmegen
Evenement:
Excursie naar Cenakelkerk en museum Orientalis
Tijdstip:
11.00 uur

Na een korte inleiding door Jan Willemsen over de achtergrond en de architectuur van de kerk krijgen we een rondleiding in de kerk en de pastorie. Daarna gaan we lopend over de bijzondere begraafplaats naar de Romeinse herberg in museum Orientalis voor de lunch. Na de lunch bezoeken we het museum waarbij er gidsen zijn die ons kunnen rondleiden.

NB.
Indien gewenst is er vervoer te regelen tussen de locaties. In het museum kan de museumkaart gebruikt worden. Mededelingen over kosten excursie en wijze van aanmelding volgen later.










Kasteel Hernen, onze thuisbasis

Begunstiger worden

U kunt begunstiger worden van de Stichting Vrienden van de Orthodoxe Kunst.


Bijgewerkt op:  24 Dec 2018